Alerji Nedir? Alerji Belirtileri, Türleri ve Alerji Testleri
Alerji, bağışıklık sisteminin normalde zararlı olmayan maddelere karşı aşırı tepki vermesi sonucu ortaya çıkan bir durumdur. Alerjik reaksiyon olarak...
Alerji, bağışıklık sisteminin normalde zararlı olmayan maddelere karşı aşırı tepki vermesi sonucu ortaya çıkan bir durumdur. Alerjik reaksiyon olarak da adlandırılan bu durum, kişinin bağışıklık sisteminin polen, gıda, ilaç veya çeşitli çevresel maddeleri tehdit olarak algılamasıyla meydana gelir.
Alerji bazı kişilerde genetik yatkınlık nedeniyle ortaya çıkabilir. Belirtiler hafif olabileceği gibi bazı durumlarda ciddi sağlık sorunlarına da yol açabilir.
Alerji Neden Olur?
Bağışıklık sistemi normal şartlarda vücuda zarar verebilecek mikroorganizmalarla mücadele eder. Ancak alerjisi olan kişilerde zararsız bazı maddeler tehlikeli olarak algılanır ve vücut bu maddelere karşı savunma tepkisi geliştirir.
Alerjiye neden olabilen yaygın maddeler arasında:
İlgili Haberler
Polenler,
Ev tozu akarları,
Hayvan tüyleri,
Bazı besinler,
İlaçlar,
Kimyasal maddeler,
Böcek sokmaları,
Lateks gibi maddeler yer alır.
Sık Görülen Alerji Türleri
Alerjiler, ortaya çıktıkları maddeye ve vücudun verdiği tepkiye göre farklı türlere ayrılır.
En sık karşılaşılan alerji çeşitleri şunlardır:
Gıda alerjisi: Süt, yumurta, fıstık, deniz ürünleri gibi besinlere karşı gelişebilir.
Evcil hayvan alerjisi: Kedi, köpek gibi hayvanların tüyü veya deri döküntülerine karşı oluşabilir.
Toz akarları alerjisi: Ev ortamında bulunan mikroskobik canlılara karşı gelişen alerjidir.
Polen alerjisi: Özellikle bahar aylarında görülen mevsimsel alerji türüdür.
Kimyasal madde alerjisi: Parfüm, temizlik ürünleri veya bazı kimyasallara karşı oluşabilir.
Böcek ısırığı alerjisi: Arı ve bazı böcek sokmalarına karşı gelişebilir.
İlaç alerjisi: Bazı ilaçların kullanımından sonra bağışıklık sisteminin verdiği tepkidir.
Lateks alerjisi: Kauçuk içeren ürünlere karşı gelişen alerjik reaksiyondur.
Alerji Belirtileri Nelerdir?
Alerji belirtileri, alerjen maddenin türüne ve kişinin bağışıklık tepkisine göre değişebilir.
Yaygın görülen belirtiler şunlardır:
Hapşırma,
Burun akıntısı ve burun tıkanıklığı,
Gözlerde kaşıntı, kızarıklık ve sulanma,
Ciltte kızarıklık ve kaşıntı,
Döküntü ve kurdeşen,
Öksürük,
Nefes darlığı,
Mide bulantısı ve sindirim sorunları.
Bazı ciddi alerjik reaksiyonlarda nefes almada güçlük, boğazda şişme ve tansiyon düşüklüğü gibi acil müdahale gerektiren belirtiler görülebilir.
Alerji Testi Nasıl Yapılır?
Alerjinin hangi maddeye karşı geliştiğini belirlemek için farklı test yöntemleri uygulanabilir. En sık kullanılan alerji testleri; deri prick testi, kan (spesifik IgE) testi ve yama (patch) testidir.
Deri Prick Testi
Deri prick testi, hızlı sonuç veren alerji testlerinden biridir. Genellikle kol veya sırt bölgesine şüpheli alerjen maddeler damlatılır ve cilt yüzeyine küçük bir uygulama yapılır.
Yaklaşık 15-20 dakika sonra bölgede kızarıklık, kabarma veya kaşıntı oluşması durumunda test sonucu pozitif olarak değerlendirilir.
Kan (Spesifik IgE) Testi
Bu yöntemde hastadan alınan kan örneği laboratuvarda incelenir. Test sonucunda kişinin hangi maddelere karşı alerjik tepki gösterdiği belirlenebilir.
Kan testi ile polen, kedi tüyü, fıstık, süt veya farklı alerjenlere karşı oluşan bağışıklık yanıtları araştırılabilir.
Yama (Patch) Testi
Yama testi özellikle temas yoluyla oluşan alerjilerin belirlenmesinde kullanılır. Alerjen içeren özel bantlar sırt veya kol bölgesine uygulanır ve genellikle 48 saat boyunca ciltte tutulur.
Süre sonunda ciltte oluşan kızarıklık, tahriş veya reaksiyonlar değerlendirilerek alerji durumu belirlenir.
Alerji Testi Nerede Yapılır?
Alerji testleri genellikle alerji ve immünoloji uzmanları, dermatoloji ve göğüs hastalıkları uzmanları tarafından değerlendirilir. Test sonuçlarına göre kişiye uygun tedavi yöntemi belirlenir.
Alerji belirtileri uzun süre devam ediyor, günlük yaşamı etkiliyor veya şiddetli reaksiyonlara neden oluyorsa uzman bir doktora başvurulması önerilir.
