Kira Hukuku Masaya Yatırıldı: Ev Sahibi ve Kiracı Hakları Adalet Terazisi’nde Konuşuldu
Adalet Terazisi’nde Güncel Gündem: Kira Hukuku Tuğba Çetinkaya’nın sunumuyla ekranlara gelen Adalet Terazisi programında son dönemde hem kiracıların hem de ev sahiplerinin en çok merak ettiği konuların başında gelen kira hukuku ele alındı. Programın konuğu Kayseri Barosu’na kayıtlı Avukat Arif Sinan Anaç, kira sözleşmelerinden tahliye süreçlerine, kira artışlarından arabuluculuk uygulamalarına kadar birçok başlığı detaylı şekilde değerlendirdi.
Programda kira hukukunun yalnızca konutları değil, taşınabilir eşyalar ve iş yerlerini de kapsayan geniş bir alan olduğu vurgulandı.
Kira Sözleşmesi Nedir? Yazılı Olmadan Geçerli Mi?
Programın ilk bölümünde kira sözleşmesinin hukuki tanımı ele alındı. Avukat Anaç, kira sözleşmelerinin belirli bir şekle bağlı olmadığını belirterek, sözlü anlaşmaların bile hukuken geçerli sayıldığını ifade etti. Ancak yazılı sözleşmenin ispat açısından büyük önem taşıdığına dikkat çekildi. Tarafların kiralanan yer ve kira bedeli üzerinde anlaşmasıyla kira sözleşmesinin kurulmuş sayıldığı belirtildi.
Yazılı sözleşme bulunmasa bile ev sahibinin kiracıyı kolayca tahliye edemeyeceği vurgulanırken, kira ilişkisinin Türk Borçlar Kanunu kapsamında taraflara karşılıklı yükümlülükler getirdiği ifade edildi.
İlgili Haberler
Tahliye Süreçleri ve Kanunun Getirdiği Şartlar
Programda en çok merak edilen konulardan biri olan tahliye süreçleri de ayrıntılı şekilde ele alındı. Avukat Anaç, ev sahibinin kiracıyı istediği zaman çıkaramayacağını, tahliye için kanunda belirtilmiş belirli şartların oluşması gerektiğini söyledi. Tahliye taahhütnamesi, iki haklı ihtar, kira borcunun ödenmemesi, ihtiyaç sebebi ve tadilat gibi durumların tahliye nedenleri arasında yer aldığı aktarıldı.
Özellikle ihtiyaç nedeniyle tahliye davalarında mahkemelerin samimiyet incelemesi yaptığını belirten Anaç, ev sahibinin aynı şehirde başka taşınmazı olup olmadığının da değerlendirildiğini söyledi.
Kira Artışı Nasıl Belirlenir? TÜFE Sınırı ve %25 Tartışması
Programda kira artış oranlarına ilişkin önemli bilgiler de paylaşıldı. Pandemi döneminde uygulanan yüzde 25 kira artış sınırının kaldırıldığı belirtilirken, güncel durumda kira artışlarının TÜFE oranına göre yapılabileceği ifade edildi. Sözleşmede TÜFE’nin üzerinde artış oranı yazılması halinde bu hükümlerin geçersiz sayılabileceği vurgulandı.
Ev sahibinin her ay zam yapmasının mümkün olmadığı, kira artışlarının yalnızca sözleşme döneminin bitiminde uygulanabileceği de programda altı çizilen konular arasında yer aldı.
Kiracıyı Rahatsız Eden Davranışlar Suç Sayılabilir
Avukat Anaç, kira sözleşmesi yapıldıktan sonra kiralanan taşınmazın kullanım hakkının kiracıya geçtiğini belirterek, ev sahibinin izinsiz şekilde eve giremeyeceğini söyledi. Kiracının huzurunu bozacak davranışların Türk Ceza Kanunu kapsamında suç teşkil edebileceği ifade edilirken, ev sahibinin evi göstermek istemesi halinde kiracıya önceden haber vermesi gerektiği belirtildi.
Depozito ve Güvence Bedeli Uygulamaları
Programda depozito konusu da geniş yer buldu. Hukuken depozito yerine “güvence bedeli” kavramının kullanıldığı belirtilirken, bu bedelin en fazla üç aylık kira tutarı kadar olabileceği ifade edildi. Yargıtay’ın güncel kararlarına göre depozitonun son kira bedeline göre hesaplanmasının gerektiği de vurgulandı.
Kiracının taşınmazı aldığı şekilde teslim etme yükümlülüğü bulunduğu, kullanım kaynaklı küçük giderlerin kiracıya, yapısal ve büyük onarımların ise ev sahibine ait olduğu açıklandı.
Ev Satıldığında Kiracının Durumu Ne Olur?
Programda en çok tartışılan konulardan biri de evin satılması durumunda kiracının hakları oldu. Avukat Anaç, yeni malikin belirli süre ve prosedürlere uyarak kiracıyı tahliye edebileceğini, ancak bunun için kiracıya süre verilmesi gerektiğini söyledi. Yeni malikin bir ay içinde ihtar göndermesi ve altı ay süre tanımasının zorunlu olduğu, aksi durumda tahliyenin mümkün olmadığı ifade edildi.
Kira sözleşmesinin bitimine kısa süre kalmışsa bu sürenin daha da kısalabileceği ve kiracının bu durumda dezavantajlı hale gelebileceği belirtildi.
Arabuluculuk Zorunluluğu ve Dava Süreçleri
Kira davalarında arabuluculuğun zorunlu hale getirildiğini hatırlatan Anaç, mahkemeye başvurmadan önce tarafların arabulucuya gitmesinin gerektiğini söyledi. Arabuluculukta varılan anlaşmaların mahkeme kararı hükmünde olduğu ve tarafları bağladığı ifade edildi.
Dava süreçlerinin maddi ve psikolojik açıdan yıpratıcı olabileceğini belirten Anaç, tarafların mümkün olduğunca uzlaşma yolunu tercih etmesinin daha sağlıklı sonuçlar doğurabileceğini dile getirdi.
Kira Ödemeleri ve Banka Kullanımının Önemi
Programda kira ödemelerinin banka yoluyla yapılmasının hem vergi açısından hem de ispat kolaylığı açısından büyük avantaj sağladığı vurgulandı. Elden yapılan ödemelerin ilerleyen süreçte hukuki sorunlara yol açabileceği ve kötü niyetli kullanımlara açık olduğu ifade edildi.
İş Yeri ve Konut Kiraları Arasındaki Farklar
Kira hukukunun yalnızca konutları değil çatılı iş yeri kiralarını da kapsadığı belirtilirken, özellikle iş yerlerinde tadilat izinleri konusunda farklı uygulamalar olduğu ifade edildi. İş yerlerinde kiraya verenin tadilatlara daha geniş ölçüde izin vermek zorunda olduğu, konutlarda ise esaslı değişiklikler için yazılı onay gerektiği anlatıldı.
Programdan Mesaj: İyi Niyetli İletişim Sorunları Azaltıyor
Programın sonunda Avukat Arif Sinan Anaç, kira hukukunda yaşanan birçok sorunun tarafların iletişim kurmasıyla çözülebileceğini belirtti. Kiracı ve ev sahibinin iyi niyet çerçevesinde hareket etmesi halinde hukuki süreçlerin çoğuna gerek kalmayacağını ifade eden Anaç, kira sözleşmelerinin dikkatli hazırlanmasının önemine vurgu yaptı.
Adalet Terazisi programı, kira hukukuna dair merak edilen soruların yanıtlandığı kapsamlı bir yayınla sona erdi. Programda ele alınan başlıklar, özellikle son dönemde artan kira anlaşmazlıkları nedeniyle hem kiracılar hem de ev sahipleri için yol gösterici nitelikte değerlendirildi.
